Imperatritsa Yujiulü jujanlar xoni Anaguining toʻngʻich qizi edi. U Gʻarbiy Veyning imperatori Wenning ikkinchi xotini boʻldi.[1] Uning nikohi Gʻarbiy Vey sharqqa qarshi kurashgan paytda shimoliy chegarada tinchlikni taʼminladi. Ikki yildan keyingi vafoti Anaguining tomon almashtirishiga sabab boʻldi.[2]

Nikoh

Datong davrining boshida jujanlar shimoliy chegaraga qayta-qayta bostirib kirdi. Imperator Wen ular bilan shartnoma tuzdi va uni nikoh bilan mustahkamladi.[1] Zizhi Tongjian bu rejani Yuwen Taiga bogʻlaydi. Shu bilan bir vaqtda Yuwen Tai Veyning bir malikasini Anaguining birodari Tahanga turmushga berdi.[3]

Fufeng shahzodasi Yuan Fu uni kutib olgani bordi. U yetti yuzta arava, oʻn ming ot va ming tuya bilan keldi. Uning chodirlari va gilamlarining hammasi sharqqa qaragan edi, chunki jujanlar sharqni hurmat qilardi.[1] Qora Tuz koʻlida Vey kuzatuvchilari yetib keldi va Yuan Fu undan janubga qarashni soʻradi. U shunday javob berdi: “Men hali Vey hukmdorini koʻrganim yoʻq, shuning uchun hali ham jujan ayoliman. Vey qoʻriqchisi janubga qaraydi, men sharqqa qarayman.” Yuan Fu javob topa olmadi.[1]

U 538-yilning birinchi oyida poytaxtga yetib keldi. Xitoy hisobi boʻyicha u imperatritsa qilinganida oʻn toʻrt yoshda edi.[1] Unga joy ochish uchun imperatritsa Yifu saroydan chiqarib yuborildi va rohibaga aylantirildi.[1]

Vafoti

540-yilda jujanlar katta kuch bilan Sariq daryodan oʻtdi. Ular tahtdan tushirilgan imperatritsa sababli kelgan, deyilgan edi va imperator Wen unga oʻz joniga qasd qilishni buyurdi.[1] Xuddi shu yili jujan imperatritsasi homilador holda Yaohua zalida yashar edi. U tepada itlarning akillashini eshitdi. U oʻziga boy kiyingan bir ayolning kelganini koʻrdi, uni shifokorlarining ham, shamanlarining ham hech biri koʻra olmadi. Saroy bu ayolni oʻlgan imperatritsaning ruhi deb hisobladi.[1] U tugʻruqdan keyin oʻn olti yoshida vafot etdi va Shaolingyuanda dafn qilindi. 551-yilda u imperator bilan birga uning maqbarasi Yonglingga qayta dafn etildi.[1]

Uning oʻlimidan darhol foydalanishdi. Sharqiy saroy Anaguiga imperator Wen va Yuwen Tai uning qizini oʻldirgan, deb aytdi. Shundan keyin Anagui Sharqiy Veyning tomoniga oʻtdi.[2]

Izohlar

  1. ^ a b c d e f g h i Bei Shi (History of the Northern Dynasties), juan 13
  2. ^ a b Bei Shi (History of the Northern Dynasties), juan 98
  3. ^ Zizhi tongjian (Comprehensive Mirror in Aid of Governance), juan 158

Manbalar

Bogʻliq

What links here5

Persons
Anagui
States
Eastern Wei · Western Wei
Battles & Events
Rise of Anagui Khan
Institutions and Titles
Women among the Turkic Peoples

Cite this article

Yavuz, Emre-E. “Imperatritsa Yujiulü.” Turkic Atlas, revised 7 November 2026. https://turkicatlas.org/persons/empress-yujiulu/

Last revised: 7 November 2026