Arıkan

Arıkan (Kreka), Attila’nın eşlerinden biriydi. Attila’nın üç çocuğunun annesiydi, “bunların en büyüğü Akatzirlere ve Pontus boyunca İskitya’da yaşayan öbür halklara şimdiden hükmediyordu”.^[1] Bu en büyük oğul, Jordanes’in İlek’idir.^[2]

Priscus onu 449’da, Maximinus’un elçiliği sırasında, ona armağan götürmek için ziyaret etti. Evleri Attila’nın ikametgâhının çiti içinde duruyordu. Bazıları zarifçe birbirine geçirilmiş oyma tahtalardan yapılmıştı. Bazıları ise yerden orta bir yüksekliğe yükselen, daire biçiminde eğilmiş ahşap tabanlar üzerine oturtulmuş düz, rendelenmiş kerestelerden yapılmıştı.^[1]^[3] Onu yumuşak bir yaygının üzerinde yatarken buldu. Zemine yünlü halılar serilmişti ve çevresinde bir hizmetkâr kalabalığı vardı. Karşısında yerde oturan hizmetçi kızlar, barbarların giysilerinin üzerine süs olarak örtülen kumaşlara renkli iplerle nakış işliyordu.^[1] Birkaç gün sonra Roma elçilerini, işlerini yöneten Adamis’in evindeki akşam yemeğine çağırdı. Orada bulunan Hunların her biri sırayla ayağa kalkıp bir konuğa dolu bir kadeh uzattı. Konuk içtikten sonra Hun onu kucaklayıp öptü ve kadehi geri aldı.^[4]

Priscus’un parçaları onun adını Kreka, sonraki bir pasaj ise Erekan yazar. Bazı araştırmacılar Erekan’ın asıl biçim olduğunu savunur, çünkü Cermen efsaneleri Attila’nın eşini Herche ya da Helche olarak anar. Bu araştırmacılar adı Türkçe arïɣ qan, yani arı prenses, sözünden türetir.^[5] Başka araştırmacılar ya bu Türkçe kökeni ya da eş anlamına gelen bir Türkçe ve Moğolca sözcüğü önerir.^[6]

Notlar

^ a b c Priscus; Müller 1851, fr. 8, p. 89
^ Thompson 1948, p. 114
^ Bury 1923, p. 285–286
^ Priscus; Müller 1851, fr. 8, p. 93
^ Maenchen-Helfen 1973, p. 408
^ Golden 1992, p. 88

Kaynaklar

Priscus

Literatür

Karl Müller (ed.), Fragmenta Historicorum Graecorum, Bd. IV (darin: Menandri Protectoris fragmenta, griechisch mit lateinischer Übersetzung) (1851)
J. B. Bury, History of the Later Roman Empire from the Death of Theodosius I to the Death of Justinian, vol. I (1923)
Otto J. Maenchen-Helfen, The World of the Huns: Studies in Their History and Culture (1973)
E. A. Thompson, A History of Attila and the Huns (1948)
Peter B. Golden, An Introduction to the History of the Turkic Peoples (1992)