Strava

Strava, Hunlar’ın 453’te Attila’nın mezarı başında verdiği ziyafetti. Ziyafetten önce atlılar, Attila’nın cesedinin çevresinde onun ağıtını söylemişti.^[1] Jordanes, Priscus’u izleyerek, Hunların büyük bir şenlikle “kendilerinin dediği gibi bir strava” kutladığını yazar. Hunlar sırayla duyguların iki ucuna savruldu: cenaze yası sevinçle karıştı. Sonra cesedi geceleyin gömdüler.^[1] Ayinin tamamı ölüm ve cenaze anlatımında yer alır.

Ziyafet bir Hun âdetiydi.^[2] Sözcük ise ayrı bir meseledir. Bazı araştırmacılar sözcüğü yemek ya da cenaze ziyafeti anlamına gelen Slavca strava ile özdeşleştirir. Onlara göre Priscus’un bilgi kaynağı, bir Slav dili konuşan bir esirdi. Aynı araştırmacılar, “saçmak” anlamındaki bir fiile dayanan Germence türetmeyi reddeder. Çünkü hiçbir Germen dilinde cenaze yemeği için böyle bir sözcük yoktur.^[3] Başkalarına göre strava, Hun dilinden günümüze ulaşan tek sözcüktür. Bu görüşte sözcük sınıflandırılamaz, çünkü Germence, Slavca ve Türkçe olduğu ileri sürülmüştür.^[4] Hun dili maddesi sözcüğü, Hunca diye verilen birkaç öteki sözcüğün yanına koyar.

Göktürklerin ölülere borçlu olunan ayinler için kendi sözcükleri vardı: dochia. Menandros bu sözcüğü 576’da İstemi için tutulan yasta duydu.^[5]

Notlar

^ a b Jordanes; Mierow 1915, § 258, p. 124
^ Maenchen-Helfen 1973, p. 278
^ Maenchen-Helfen 1973, p. 276, 425–426
^ Thompson 1948, p. 151
^ Menander Protector

Kaynaklar

Jordanes (after Priscus and Ammianus Marcellinus)
Menander Protector

Literatür

Charles Christopher Mierow, The Gothic History of Jordanes in English Version, with an Introduction and a Commentary (1915)
Otto J. Maenchen-Helfen, The World of the Huns: Studies in Their History and Culture (1973)
E. A. Thompson, A History of Attila and the Huns (1948)