Yangsu Tegin, altıncı yüzyıldan bir Göktürk prensiydi ve Niri Kağan’ın babasıydı. Niri, batı Göktürklerinin kağanıydı.[1] Çin tarihleri onu yalnızca tek bir yerde, oğlunun iktidara geldiği yerde anar.[2]

Mukan’ın oğlu Apa, Bağa tarafından esir alınmıştı. Sui Shu ona Chuluohou der.[2] Bunun üzerine Apa’nın halkı Yangsu Tegin’in oğlunu kağan olarak yükseltti. Bu kağan Niri Kağan’dı.[3] Tongdian, doğu Göktürklerine ayrılan bölümünün bir notunda aynı cümleyi tekrarlar.[4] Xin Tang Shu, Zizhi tongjian ve Cefu yuangui aynı soyu verir.[5] Apa’nın esir alınışı 587’ye tarihlenir.[6] Niri aracılığıyla Yangsu Tegin, Heshana Kağan’ın büyükbabasıydı.[2] Kendi babası, yaptıkları ve ölümü kayıtlı değildir.

O, Duliu ile aynı adam olabilir. Duliu, Tarduş’un oğlu ve Şegui Kağan’ın babasıdır.[7] Bu araştırmacılar, tarihlerin verdiği akrabalıktan hareket eder.[7] Jiu Tang Shu, Şegui’ye Heshana’nın baba tarafından amcası der, bu yüzden Şegui ile Niri kardeş olur. Sui Shu ise Şegui’yi Duliu’nun oğlu olarak anar.[8]

Adı

Tegin unvanını kağanın oğulları, küçük kardeşleri ve boyundan adamlar taşırdı.[9] Sui Shu, Bei Shi ve Tongdian onu 特勤 yazar. Xin Tang Shu ile Zizhi tongjian 特勒 yazar.[10] İkisi de aynı unvanı yazar, Kül Tegin anıtının Çince metni bunu gösterir.[11]

Notlar

  1. ^ Sui Shu (Book of Sui), juan 84; Bei Shi (History of the Northern Dynasties), juan 99
  2. ^ a b c Sui Shu (Book of Sui), juan 84
  3. ^ Sui Shu (Book of Sui), juan 84; Bei Shi (History of the Northern Dynasties), juan 99; Tongdian, juan 199
  4. ^ Tongdian, juan 197
  5. ^ Xin Tangshu (New Book of Tang), juan 215; Zizhi tongjian (Comprehensive Mirror in Aid of Governance), juan 180; Cefu yuangui, juan 967
  6. ^ Chavannes 1903, p. 4
  7. ^ a b Chavannes 1903, p. 3
  8. ^ Jiu Tangshu (Old Book of Tang), juan 194; Sui Shu (Book of Sui), juan 84
  9. ^ Jiu Tangshu (Old Book of Tang), juan 194
  10. ^ Sui Shu (Book of Sui), juan 84; Bei Shi (History of the Northern Dynasties), juan 99; Xin Tangshu (New Book of Tang), juan 215; Zizhi tongjian (Comprehensive Mirror in Aid of Governance), juan 180
  11. ^ Mau-tsai 1958, Turkish edition, p. 20

Kaynaklar

Literatür

  • Édouard Chavannes, Documents sur les Tou-Kiue (Turcs) occidentaux (1903)
  • Liu Mau-tsai, Çin Kaynaklarına Göre Doğu Türkleri (1958, Turkish edition)

Bu maddeyi kaynak göster

Yavuz, Emre-E. “Yangsu Tegin.” Turkic Atlas, revised 8 November 2026. https://turkicatlas.org/persons/yangsu-tegin/

Son güncelleme: 8 Kasım 2026