Prenses Changle

551’in altıncı ayında Batı Wei, prenses Changle’yi Bumin’e verdi.^[1] Bu evlilik, 545 elçiliğinin açtığı pazarlığın ikinci yarısıdır.^[1] Wei, Rouranlara karşı Aşinaları istiyordu. Bumin ise bir Çin prensesinin kazandıracağı saygınlığı istiyordu. Anagui bu saygınlığı ona 546’da, demirci kölesi sözleriyle reddetmişti.^[1]

Bölüm kadının kendisi hakkında yalnızca adı ve yılı verir, başka bir şey vermez. Çin tarihleri prensesleri verildikleri sırada anar, sonra unutur. Bu prenses de bir istisna değildir.

Pazarlık

Zhou Shu evliliği bir olaylar dizisinin içine yerleştirir. Burada önemli olan bu dizidir. Bumin, Rouranlara karşı yürüyen Tieleleri yolda kesmişti. Onları yendi ve elli binden fazla çadırın teslimini aldı.^[1] Bu başarıya dayanarak Anagui’den evlilik istedi. Anagui, sonraki iki yılı belirleyen cümleyle yanıt verdi: sen benim demirci kölemsin, böyle bir şeyi nasıl söylersin?^[1]

Bumin, yanıtı getiren elçiyi öldürdü. Rouranlarla ilişkisini kesti ve bunun yerine Wei’e başvurdu.^[1] Yuwen Tai kabul etti. 551’in altıncı ayında Wei prensesi Changle Bumin’e eş olarak verildi.^[1] Aynı yıl Wei imparatoru Wen öldü ve Bumin iki yüz atla bir taziye elçiliği gönderdi. Ertesi yılın birinci ayında sefere çıktı. Huaihuang’ın kuzeyinde Rouranları yendi ve Anagui kendi canına kıydı.^[1]

Evlilikle sefer arasında yedi ay vardır. Hakaret saygınlıkla ilgiliydi ve ona verilen karşılık bir Çin prensesi oldu. Anagui’nin reddettiğini Wei sağladı. Ret ile karşılık, tek bir alışverişin iki yarısıdır.

Kaynakların boşlukları

Bei Shi aynı anlatımı hemen hemen aynı sözlerle verir. Bu yüzden ikinci bir tanık sayılmaz.^[2] İki metin birlikte kadına unvanını, hanedanını ve teslim edildiği ayı verir. Başka bir şey vermezler: ne yaşını, ne babasını, ne adını, ne de ertesi yıl Bumin ölünce ona ne olduğunu.^[1]

Bu bölümlerde bir prensesin olağan kaderi budur. Siyasetin bir aracı olduğu anda kayda geçer, siyaset işe yarayınca kaynaklardan düşer. Çin tarihleri bir Göktürk eşini izler. O, bozkırdan bir Çin tahtına, yani öbür yönde giden İmparatoriçe Aşina’dır. Onu bir Çin hanedanının yanında önemli olduğu için izlerler.